Indywidualne Mistrzostwa Polski w szachach to najważniejszy turniej krajowy, mający na celu wyłonienie najlepszego szachisty w Polsce. W oparciu o wyniki tego turnieju (w głównej mierze) Polski Związek Szachowy wyłania kadrę narodową, a z niej – olimpijską.

Pierwszy turniej o mistrzostwo Polski mężczyzn rozegrany został w roku 1926, natomiast pierwszy turniej kobiet - w roku 1935. Oba te turnieje odbyły się w Warszawie. W okresie międzywojennym rozegrano cztery finały mężczyzn i dwa kobiet. Po II wojnie światowej turnieje o mistrzostwo kraju odbywają są (z nielicznymi wyjątkami) corocznie. W przeważającej większości rozgrywane są one systemem kołowym (turnieje męskie najczęściej z udziałem 14-16 zawodników, zaś kobiece – z udziałem 12-14 zawodniczek), system szwajcarski zastosowano tylko w czterech finałach mężczyzn (1975, 1976, 1977, 1979) oraz w siedmiokrotnie w turniejach kobiet (1959, 1965, 1966, 1975, 1976, 1977, 1978). Dwukrotnie (1937, mężczyźni oraz 1962, kobiety) turnieje finałowe rozegrano w obsadzie międzynarodowej, w roku 1962 medale przyznając jednak tylko zawodniczkom polskim.*

Obecne mistrzostwa to 67 turniej mężczyzn i 62 turniej kobiet. Zarząd Polskiego Związku Szachowego postanowił, że w 2010 roku turniej mężczyzn (tak naprawdę jest on rozgrywany w formule open, w której mogą wystąpić zarówno kobiety jak i mężczyźni) rozgrywany będzie systemem szwajcarskim, zaś turniej kobiet, po raz pierwszy w historii, systemem pucharowym. Wydaje się, że dotychczasowa formuła mistrzostw się wyczerpała, czego dowodem jest absencja w ostatnich latach wielu czołowych zawodników, a także brak zainteresowania ze strony zawodników uczestnictwem w półfinałach mistrzostw Polski.

Miejsce gry – Warszawa – także zostało wybrane nieprzypadkowo. Nawiązuje ono do tradycji rozgrywania finałów w największych polskich miastach i wielkiego szachowego święta, co jest w dzisiejszych czasach niezwykle istotne z punktu widzenia promocji szachów. Sprzyja zainteresowaniu ze strony mediów i kibiców, a to jest szczególnie ważne dla potencjalnych sponsorów.

Fundusz nagród – 100.000 zł łącznie w obu turniejach, 60.000 w turnieju mężczyzn i 40.000 w turnieju kobiet, a także nagrody dodatkowe, m.in. pokrycie kosztów wyjazdu na Mistrzostwa Europy dla trzech najlepszych pań i trzech najlepszych panów, pozwalają sądzić, że na starcie zjawią się wszyscy najlepsi polscy szachiści.

* - źródło: wikipedia